|
KHÁNH LY
Khánh Ly tên thật là Nguyễn Thị Lệ Mai, sinh ngày 6 tháng 3 năm 1945 tại Hà Nội, cũng có khi cô lấy tên Phạm Thị Lệ Mai theo họ Phạm của người cha dượng. Năm 1954, Lệ Mai theo mẹ di cư vào miền Nam. Khi c̣n ở Hà Nội, dù chưa tới 9 tuổi, Khánh Ly đă tham dự một cuộc thi hát với bài Thơ Ngây cùa nhạc sĩ Anh Việt nhưng không được giải ǵ. Cuối năm 1956, mới 11 tuổi, Khánh Ly một ḿnh đi nhờ xe từ Đà Lạt về Sài G̣n tham cuộc thi tuyển lựa ca sĩ nhi đồng do đài Pháp Á tổ chức tại rạp Norodom. Lệ Mai hát bài Ngày Trở Về của nhạc sĩ Phạm Duy và đoạt giải nh́, sau "thần đồng" Quốc Thắng. Năm 1962, Khánh Ly thực sự bước chân vào sự nghiệp ca hát, cô hát cho pḥng trà Anh Vũ trên đường Bùi Viện, Sài G̣n. Cuối năm đó cô chuyển lên sống tại Đà Lạt và hát cho các pḥng trà ở đó. Năm 1964, Khánh Ly gặp nhạc sĩ Trịnh Công Sơn, ông mời cô về Sài G̣n biểu diễn. Lúc đó, v́ không muốn rời lại Đà Lạt nên Khánh Ly từ chối lời đề nghị của người nhạc sĩ trẻ đó. Năm 1967, do t́nh cờ cô gặp lại Trịnh Công Sơn tại Sài G̣n và từ đó, Khánh Ly cùng Trịnh Công Sơn đă trở thành một hiện tượng của tân nhạc Việt Nam. Khánh Ly và Trịnh Công Sơn đă có những buổi tŕnh diễn ngoài trời cho sinh viên tại Quán Văn nằm trên băi đất rộng sau trường Đại học Văn Khoa Sài G̣n. Họ tiếp tục tŕnh diễn khắp nơi ở miền Nam Việt Nam, nhất là trong sân cỏ trường đại học, nơi Khánh Ly được mệnh danh là "Nữ Hoàng Chân Đất" hay "Nữ Hoàng Sân Cỏ". Khánh Ly chính là ca sĩ Việt Nam đầu tiên tổ chức sô diễn riêng của ḿnh. Từ năm 1967 đến 1975, Khánh Ly hợp tác với nhiều băng nhạc tại Sài G̣n, thâu âm nhiều bài hát trong các cuộn băng của Chương tŕnh Phạm Mạnh Cương, Trung tâm Trường Sơn, Băng nhạc Sơn Ca, Họa Mi, Băng nhạc Jo Marcel... Năm 1968, Khánh Ly mở Hội Quán Cây Tre ở Đakao, số 2bis đường Đinh Tiên Hoàng, Sài G̣n. Đây là nơi tụ họp của các văn nghệ sĩ và các sinh viên học sinh yêu văn nghệ yêu tiếng hát Khánh Ly, và đây cũng là nơi tổng phát hành những cuốn băng nổi tiếng Trịnh Công Sơn - Khánh Ly hát cho Quê Hương Việt Nam. Trong hai năm 1969, 1970, được sự tài trợ của chính phủ Việt Nam Cộng Ḥa, Khánh Ly đă có nhiều cuộc tŕnh diễn cho các sinh viên Việt Nam ở châu Âu, Mỹ và Canada. Năm 1970, nhận được lời mời của đài truyền h́nh NHK, Khánh Ly sang biểu diễn ở Nhật Bản. Khánh Ly đă ghi âm và tŕnh diễn các ca khúc bằng cả hai thứ tiếng Việt và Nhật. Năm 1970, chiến tranh Việt Nam lan rộng, Trịnh Công Sơn viết nhiều ca khúc phản chiến và được Khánh Ly hát trong những cuốn băng Hát cho quê hương Việt Nam. Khánh Ly cũng tham gia hát trong những buổi ca nhạc gây dựng quỹ của các hội đoàn, hội công giáo Việt Nam để xây chùa, nhà thờ, trại mồ côi, trại tị nạn. Năm 1972, cô mở một pḥng trà ca nhạc mang tên Khánh Ly trên đường Tự Do, số 1214 tại thành phố Sài G̣n. Sau năm 1975, Khánh Ly rời Việt Nam và định cư tại Cerritos, California, Hoa Kỳ. Năm 1979, một lần nữa Columbia Nippon lại mời Khánh Ly đến Nhật để thâu băng nhạc của Trịnh Công Sơn. Năm 1982, đài Bunka Honso Radio mời Khánh Ly tham gia Liên hoan Âm nhạc Châu Á với nhiều nghệ sĩ nhiều nước châu Á. Năm 1985, Khánh Ly cùng chồng là nhà báo Nguyễn Hoàng Đoan mở hăng thu riêng Khánh Ly Productions. Năm 1987, Khánh Ly trở lại Nhật để thâu băng cho phim "Thuyền Nhân". Năm 1988, Khánh Ly được mời đến Vatican trong lễ tưởng niệm những tu sĩ Việt Nam tử v́ đạo (Thiên Chúa). Trong sự kiện này, Khánh Ly đă gặp mặt Đức Giáo Hoàng John Paul II. Năm 1989, sau khi bức tường Berline bị phá bỏ, Khánh Ly và Thanh Tuyền đă hát trong chương tŕnh nhạc đầu tiên ở Đông Đức. Năm 1992, Khánh Ly được mời đến Liên hoan Tuổi trẻ Thế giới ở Denver, Colorado, Hoa Kỳ. Lần thứ hai Khánh Ly được gặp Đức Giáo Hoàng John Paul II. Năm 1996, Đài truyền h́nh NKH ở Nhật Bản đă chọn Khánh Ly là một trong 10 nhân vật nổi tiếng để làm phim tài liệu về cuộc đời và gia đ́nh Khánh Ly. Hiện nay Khánh Ly vẫn tiếp tục sự nghiệp ca hát của ḿnh. Băng nhạc, CD Khánh LyTrước 1975
Sau 1975
Thập kỷ 1980
Thập kỷ 1990
Thập kỷ 2000
(http://vi.wikipedia.org/wiki/Kh%C3%A1nh_Ly) |